Sınav Duası: Sınava Girerken ve Sonuç Beklerken Okunacak Dualar
Sınav için en bilinen dua, "Rabbi yessir velâ tuassir" duasıdır; kolaylık dilemeyi öğretir. Zihin açıklığı için Hz. Mûsâ'nın "Rabbişrah lî sadrî" duası, kaygıya karşı Peygamberimizin (s.a.s.) sığınma duası, sonuç beklerken ise "Hasbünallâhü ve ni'me'l-vekîl" okunur. Hepsinin okunuşu ve anlamı aşağıdadır.
Sınav sonuçlarının ve tercihlerin konuşulduğu şu temmuz günlerinde binlerce öğrenci ve aile aynı duyguda birleşiyor: emek verildi, sıra sonucu beklemekte. İşte bu bekleyişi kaygıya değil duaya çevirmek isteyenler için, Kur'an ve sünnetten süzülmüş dualar.
Sınava Girerken Okunacak Dua: Rabbi Yessir
Bir işe başlarken kolaylık dilemek için okunan bu meşhur dua, dua mecmualarının başköşesinde yer alır; sınav sabahının da adeta klasiğidir.
رَبِّ يَسِّرْ وَلَا تُعَسِّرْ، رَبِّ تَمِّمْ بِالْخَيْرِ
Okunuşu: "Rabbi yessir velâ tuassir, Rabbi temmim bi'l-hayr."
"Rabbim! Kolaylaştır, zorlaştırma. Rabbim, bu işi hayırla tamamla."
Zihin Açıklığı İçin: Hz. Mûsâ'nın Duası
Hz. Mûsâ (a.s.), Firavun'un karşısına çıkmakla görevlendirildiğinde Rabbinden dilini çözmesini ve göğsüne genişlik vermesini istemişti. Kur'an'da geçen bu dua, heyecandan dili tutulan, bildiğini unutmaktan korkan herkesin duasıdır:
رَبِّ اشْرَحْ لِي صَدْرِي * وَيَسِّرْ لِي أَمْرِي * وَاحْلُلْ عُقْدَةً مِنْ لِسَانِي * يَفْقَهُوا قَوْلِي
Okunuşu: "Rabbişrah lî sadrî ve yessir lî emrî vahlül ukdeten min lisânî yefkahû kavlî."
"Rabbim! Göğsüme genişlik ver, işimi kolaylaştır, dilimdeki düğümü çöz ki sözümü anlasınlar." (Tâhâ, 25-28)
İlim isteyen için yine Kur'an'dan kısa ve öz bir dua da Tâhâ sûresinin 114. ayetinde geçer: "Rabbi zidnî ilmâ" — "Rabbim, ilmimi artır." Ders başına otururken bu ayeti okumak güzel bir alışkanlıktır.
Sınav Kaygısına Karşı Peygamberimizin Duası
Kaygı, tembellik, erteleme... Bunlar yeni dertler değil. Efendimiz (s.a.s.) bu hâllerden bizzat Allah'a sığınmış ve ümmetine şu duayı öğretmiştir:
اللَّهُمَّ إِنِّي أَعُوذُ بِكَ مِنَ الْهَمِّ وَالْحَزَنِ، وَالْعَجْزِ وَالْكَسَلِ، وَالْجُبْنِ وَالْبُخْلِ، وَضَلَعِ الدَّيْنِ وَغَلَبَةِ الرِّجَالِ
Okunuşu: "Allâhümme innî eûzü bike mine'l-hemmi ve'l-hazeni ve'l-aczi ve'l-keseli ve'l-cübni ve'l-buhli ve dala'id-deyni ve galebeti'r-ricâl."
"Allah'ım! Kederden ve üzüntüden, âcizlikten ve tembellikten, korkaklıktan ve cimrilikten, borcun ağırlığından ve insanların baskısından Sana sığınırım." (Buhârî, Deavât, 36)
Zorlandığın an için de sahih bir nebevî dua vardır: "Allâhümme lâ sehle illâ mâ cealtehû sehlâ, ve ente tec'alü'l-hazne izâ şi'te sehlâ" — "Allah'ım! Senin kolay kıldığından başka kolaylık yoktur. Sen dilersen zoru da kolaylaştırırsın." (İbn Hibbân, Sahîh, 2427). Soruların ağır geldiği o dakikada içinden bu cümleyi geçirmek, kalbi yeniden toparlar.
Sonuç Beklerken ve Tercih Yaparken Okunacak Dua
Elden gelen yapıldıysa artık sıra tevekküldedir. Kur'an, işini Allah'a havale edenlerin dilinden şu cümleyi aktarır:
حَسْبُنَا اللَّهُ وَنِعْمَ الْوَكِيلُ
Okunuşu: "Hasbünallâhü ve ni'me'l-vekîl."
"Allah bize yeter; O ne güzel vekildir." (Âl-i İmrân, 173)
Sonuç açıklandıktan sonra tercih aşamasında kararsız kalanlar için en güzel yol, istihare namazı kılıp hayırlısını istemektir. Belirli bir ihtiyacın gerçekleşmesini dileyenler ise hacet namazına yönelir; her ikisi de sonucu Allah'ın hayır takdirine bırakmayı öğretir.
Anne Babalar Evladı İçin Nasıl Dua Eder?
Bu dönemde belki öğrenciden çok ailesi dua eder. Boşuna da değildir; Efendimiz (s.a.s.) şöyle buyurmuştur: "Üç dua vardır ki kabul edilecekleri şüphesizdir: Mazlumun duası, yolcunun duası ve babanın çocuğuna duası." (Tirmizî, Birr, 7; Ebû Dâvûd, Vitir, 29). Anne babanın evladı için yapacağı içten bir "Yâ Rabbi, evladıma hayırlısını nasip et" duası, uzun dua metinlerinden daha kıymetli olabilir.
Şunu da unutmamak gerekir: Dua, çalışmanın yerine geçmez; çalışmayı bereketlendirir. Kul sebebe sarılır, sonucu Rabbine bırakır. Kazanmak da bir hayır olabilir, bir kapının kapanması da — hayırlısını istemek bu yüzden duaların en akıllıcasıdır.
Sıkça Sorulan Sorular
Sınav duası hangisidir?
En bilinen sınav duası "Rabbi yessir velâ tuassir, Rabbi temmim bi'l-hayr" duasıdır. Zihin açıklığı için Tâhâ sûresi 25-28. ayetlerdeki "Rabbişrah lî sadrî" duası da okunur.
Sınav sonucu beklerken hangi dua okunur?
"Hasbünallâhü ve ni'me'l-vekîl" (Âl-i İmrân, 173) okunur; anlamı "Allah bize yeter, O ne güzel vekildir" demektir. Bol istiğfar, salavat ve hayırlısını istemek de bekleyişi kolaylaştırır.
Tercih yaparken istihare yapılır mı?
Evet. Bölüm veya üniversite arasında kararsız kalan kişi istihare namazı kılarak Allah'tan hayırlı olanı isteyebilir. Belirli bir dileğin gerçekleşmesi için ise hacet namazı kılınır.
Dua etmek çalışmadan başarı getirir mi?
Dua, çalışmanın yerine geçmez. İslam'da önce sebebe sarılmak, sonra tevekkül etmek esastır. Dua, gösterilen emeğin bereketlenmesi ve sonucun hayırlı olması için yapılır.