Yolculuk Duası: Okunuşu, Anlamı ve Arapçası
Yolculuğa çıkarken okunan dua, bineğe binince söylenen "Sübhânellezî sahhara lenâ hâzâ…" niyazıdır. Bu dua hem Kur'an'a hem de Peygamberimizin (s.a.s.) sünnetine dayanır. Sefere çıkan kişi bu duayı okuyarak yola Allah'ın adıyla, O'na tevekkül ederek başlamış; emniyet ve bereket dilemiş olur.
Yola çıkarken neden dua ederiz?
Yolculuk, eskiden de bugün de içinde bir bilinmezlik taşır. İnsan evinden ayrılır, yeni yollara, yeni insanlara açılır. İşte tam bu noktada mü'min, gücünü ve emniyetini kendinde değil Rabbinde arar. Bineğe binmek bile başlı başına bir nimettir; onu bizim hizmetimize veren Allah'ı hatırlamak, şükrün ve tevekkülün ilk adımıdır.
Hz. Peygamber (s.a.s.) hiçbir yolculuğa duasız çıkmazdı. Bineğine yerleşince üç defa tekbir getirir, ardından Kur'an'dan öğretilen şu duayı okurdu. Bu dua, yaz tatili, hac-umre, iş seyahati ya da kısa bir şehirlerarası yol fark etmeksizin her sefere uygundur.
Yolculuk duası Arapça
سُبْحَانَ الَّذ۪ي سَخَّرَ لَنَا هٰذَا وَمَا كُنَّا لَهُ مُقْرِن۪ينَ وَاِنَّٓا اِلٰى رَبِّنَا لَمُنْقَلِبُونَ
Yolculuk duası okunuşu
"Sübhânellezî sahhara lenâ hâzâ ve mâ künnâ lehû mukrinîn. Ve innâ ilâ Rabbinâ le-munkalibûn."
Yolculuk duası anlamı (meali)
"Bunu bizim hizmetimize veren Allah'ın şânı yücedir. Yoksa bizim buna gücümüz yetmezdi. Şüphesiz biz Rabbimize döneceğiz."
Bu sözler aslında doğrudan Kur'an-ı Kerîm'in âyetidir. Rabbimiz, bineklerin bir nimet olarak verildiğini hatırlatır ve kullarına bu duayı bizzat öğretir:
وَتَقُولُوا سُبْحَانَ الَّذ۪ي سَخَّرَ لَنَا هٰذَا وَمَا كُنَّا لَهُ مُقْرِن۪ينَ وَاِنَّٓا اِلٰى رَبِّنَا لَمُنْقَلِبُونَ
"…ve şöyle diyesiniz: 'Bunu bizim hizmetimize veren Allah'ın şânı yücedir. Yoksa biz buna güç yetiremezdik. Şüphesiz biz Rabbimize döneceğiz.'" (Zuhruf, 43/13-14)
Bu duayı Hz. Peygamber'in (s.a.s.) sefere çıkarken okuduğu, Abdullah b. Ömer'den (r.a.) gelen sahih rivayetle sabittir (Müslim, Hac 1342). Yani hem âyetten hem de sünnetten kaynağı bulunan, kaynağı sağlam bir duadır.
Peygamberimizin sefer duasının devamı
Resûlullah (s.a.s.) yukarıdaki duanın ardından şu niyazı da eklerdi. İçinde hem dünya yolculuğu hem de asıl yolculuğumuz olan âhiret için derin bir mana taşır:
اَللّٰهُمَّ اِنَّا نَسْاَلُكَ ف۪ي سَفَرِنَا هٰذَا الْبِرَّ وَالتَّقْوٰى وَمِنَ الْعَمَلِ مَا تَرْضٰى ، اَللّٰهُمَّ هَوِّنْ عَلَيْنَا سَفَرَنَا هٰذَا وَاطْوِ عَنَّا بُعْدَهُ ، اَللّٰهُمَّ اَنْتَ الصَّاحِبُ فِي السَّفَرِ وَالْخَل۪يفَةُ فِي الْاَهْلِ
"Allâhümme innâ nes'elüke fî seferinâ hâze'l-birra ve't-takvâ ve mine'l-ameli mâ terdâ. Allâhümme hevvin aleynâ seferanâ hâzâ vatvi annâ bu'deh. Allâhümme ente's-sâhibu fi's-sefer, ve'l-halîfetu fi'l-ehl."
"Allah'ım! Bu yolculuğumuzda senden iyilik, takvâ ve râzı olacağın ameller işlemeyi dileriz. Allah'ım! Bu yolculuğumuzu bize kolaylaştır, uzağını yakın eyle. Allah'ım! Yolculukta yardımcımız, geride bıraktığımız ailemizde de koruyucumuz sensin." (Müslim, Hac 1342)
Yolculuk duası nasıl okunur?
Usûl gayet sadedir. Bineğe (araba, otobüs, uçak, tren) yerleşip yola koyulacağınız anda, dilerseniz önce üç kez "Allâhü ekber" deyip ardından "Sübhânellezî sahhara lenâ hâzâ…" duasını okursunuz. Devamındaki "Allâhümme innâ nes'elüke…" niyazını eklemek ise Peygamberimizin sünnetine tam uymak isteyenler için güzel bir tamamlayıcıdır.
Duayı Arapça okuyamayan, mealini gönülden söyleyerek de aynı niyeti taşıyabilir. Önemli olan, yola Allah'ı anarak ve O'na güvenerek çıkmaktır. Yolculuk boyunca bol bol "Bismillah", istiğfar ve salavat getirmek de yolu bereketlendirir.
Yola çıkarken okunabilecek diğer kısa dualar
Sefer duasının yanında, Peygamberimizden gelen şu kısa niyazlar da yola çıkarken okunabilir: Evden çıkarken "Bismillâhi tevekkeltü alellâh; lâ havle ve lâ kuvvete illâ billâh" demek, kişiyi koruyan güzel bir zikirdir. Ayrıca Âyetü'l-Kürsî okumak ve "Eûzü bikelimâtillâhi't-tâmmâti min şerri mâ halak" (Allah'ın eksiksiz kelimelerine, yarattıklarının şerrinden sığınırım) duasını söylemek de tavsiye edilmiştir. Korunma ve bereket için nazardan korunma duaları ve istiğfar duaları sayfalarımıza da göz atabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Yolculuk duası ne zaman okunur?
Bineğe binip yola çıkacağınız anda okunur. Peygamberimiz (s.a.s.) önce üç kez tekbir getirir, ardından "Sübhânellezî sahhara lenâ hâzâ…" duasını okurdu. Araba, otobüs, uçak ya da tren fark etmez; her tür yolculukta okunabilir.
Yolculuk duasının kaynağı nedir?
Duanın metni doğrudan Kur'an'a, Zuhruf sûresinin 13-14. âyetlerine dayanır. Hz. Peygamber'in (s.a.s.) bu duayı sefere çıkarken okuduğu ise Abdullah b. Ömer'den (r.a.) gelen sahih bir hadisle sabittir (Müslim, Hac 1342).
Arapça bilmeyen yolculuk duasını nasıl okur?
Arapça okuyamayan kişi, duanın Türkçe okunuşunu ya da mealini gönülden söyleyebilir. Allah niyetlere ve kalbe bakar. Yine de zamanla Arapça aslını öğrenmeye çalışmak güzeldir; kısa olduğu için ezberlemesi de kolaydır.
Yolculuk duası uçakta da okunur mu?
Evet. Bu dua belirli bir binek türüne özel değildir; insanın hizmetine verilen her vasıta için geçerlidir. Uçağa, gemiye, trene binerken de aynı dua okunur. Esas olan, yolculuğa Allah'ı anarak ve O'na tevekkül ederek başlamaktır.
Yola çıkarken başka hangi dualar okunabilir?
Evden çıkarken "Bismillâhi tevekkeltü alellâh, lâ havle ve lâ kuvvete illâ billâh" demek, Âyetü'l-Kürsî okumak ve "Eûzü bikelimâtillâhi't-tâmmâti min şerri mâ halak" duasını söylemek tavsiye edilen kısa niyazlardır. Yol boyunca istiğfar ve salavat da yolu bereketlendirir.